Kleipoppetjes, een koude tuinkamer en het licht van de kassen

Sinds ik met pensioen ben, maak ik in de herfstvakantie een kleianimatie met mijn kleinkinderen. Niks ingewikkelds. Een paar poppetjes van boetseerklei, een decor van karton, een telefoon op een statiefje en een app die de foto’s achter elkaar plakt. Vorig jaar was het een slak die de Oude Kerk in Naaldwijk probeert te beklimmen. Hij kwam tot de tweede verdieping, toen was de klei op.

Klei wil warmte

We werken in de tuinkamer achter mijn huis in Naaldwijk. In de zomer is dat een heerlijke plek. In oktober is het er koud, en koude klei is stug als kauwgom uit de vriezer. De kinderen kregen de armpjes van de slak niet gebogen en hun vingers werden rood.

Mijn oplossing was een elektrisch kacheltje van de zolder. Dat ging in dezelfde stekkerdoos als de twee lampen boven de set, de laptop en de oplader van de telefoon. Op de derde middag sprong de groep eruit, midden in een scène waarin de slak net zijn hoofd om de hoek van de kerkdeur stak. Alles moest opnieuw, want ik kreeg die camera nooit meer precies op dezelfde plek. Mijn kleindochter van negen vond het onvergeeflijk.

Het oranje licht van de kassen

Er was nog iets. We filmden vaak tot het donker werd, en dan komt hier het licht van de kassen op. Wie hier woont, kent die oranje gloed tegen de wolken. Op de foto’s zag je het ineens terug. Het ene beeldje had een koude, blauwe gloed van de lampen, het volgende een warme oranje waas door het raam, en in de film leek het of het licht om de paar seconden van kleur wisselde. Ik heb toen verduisteringsdoek voor de ramen gehangen, en dat hielp. Maar het maakte de kamer nog donkerder en ik had dus nog meer lampen nodig.

Een middag met de elektricien

Afgelopen voorjaar heb ik Elektricien Naaldwijk gevraagd om naar de tuinkamer te kijken. Ik vertelde over de kleianimaties, en er werd serieus meegedacht. De tuinkamer bleek op dezelfde groep te zitten als de keuken, wat verklaarde waarom het misging zodra er iemand thee zette.

Nu heeft de tuinkamer een eigen groep met aardlekbeveiliging. Langs de werktafel zitten stopcontacten op tafelhoogte, zodat er geen snoeren meer over de vloer lopen waar kleine voeten achter blijven haken. De lampen boven de set zitten op een geschakelde wandcontactdoos met één schakelaar bij de deur. Aan is aan, uit is uit, en dat scheelt een hoop gepriegel met stekkers. Het kacheltje is vervangen door een infraroodpaneel aan het plafond op een eigen groep. Het voordeel daarvan merkte ik pas later. Er blaast geen warme lucht meer, dus de papieren boompjes in het decor waaien niet meer om tussen twee foto’s door.

Ook mijn lampen moesten eraan geloven. Ik werkte met een oude halogeenlamp, die de klei vlak eronder zacht maakte. Na een uur zakte de slak langzaam in elkaar. De nieuwe ledlampen blijven koel, en ik heb gekozen voor één kleurtemperatuur, zodat het licht in elk beeldje hetzelfde is.

De film van dit jaar

Volgende week is het weer herfstvakantie. Het plan is een tomaat die ontsnapt uit een kas en via de Herenstraat de wijde wereld in trekt. De kinderen hebben de poppetjes al geboetseerd, de klei ligt op temperatuur en het verduisteringsdoek hangt. Ik heb het nummer van Elektricien Naaldwijk op de koelkast laten hangen, maar ik hoop dat de slak dit jaar gewoon de hoofdrol mag spelen zonder onderbreking.